Bạc đạn gắp là chi tiết cơ khí có kích thước không lớn nhưng ảnh hưởng trực tiếp đến độ ổn định của gắp sau và khả năng vận hành của xe máy. Bộ phận này giúp giảm ma sát tại những vị trí có chuyển động, hỗ trợ gắp hoạt động linh hoạt khi hệ thống giảm xóc làm việc và hạn chế độ rơ phát sinh sau thời gian dài sử dụng. Tùy cấu tạo của từng dòng xe, khu vực này có thể sử dụng bạc đạn kim, bạc đạn cầu hoặc những loại vòng bi có kích thước khác nhau. Việc hiểu rõ đặc điểm, dấu hiệu hư hỏng, mã bạc đạn và khoảng giá của một số sản phẩm phổ thông sẽ giúp quá trình kiểm tra, bảo dưỡng và thay thế chính xác hơn.
Không phải tất cả các dòng xe đều sử dụng cùng một loại bạc đạn tại khu vực gắp. Kết cấu khung xe, hệ thống truyền động, thiết kế trục và vị trí bánh sau sẽ quyết định chủng loại vòng bi được sử dụng. Vì vậy, khi lựa chọn bạc đạn gắp, người dùng nên xác định đúng mã sản phẩm, kích thước và vị trí lắp thay vì chỉ lựa chọn theo tên dòng xe.
Bạc đạn gắp thường nằm tại những vị trí có chuyển động quay hoặc dao động giữa gắp, trục và các chi tiết liên quan đến cụm bánh sau. Tùy loại, cấu tạo sản phẩm có thể gồm vòng trong, vòng ngoài, phần tử lăn, vòng cách và bộ phận làm kín.
Nhiệm vụ quan trọng nhất của bạc đạn là hạn chế ma sát giữa các bề mặt kim loại. Khi hệ thống giảm xóc làm việc và gắp chuyển động lên xuống, bạc đạn giúp chuyển động diễn ra trơn tru hơn, đồng thời hạn chế sự mài mòn trực tiếp giữa trục và bề mặt lắp.
Bạc đạn hoạt động tốt còn giúp kiểm soát độ rơ ngang của gắp. Nhờ đó, bánh sau duy trì được trạng thái ổn định khi xe đi qua mặt đường gồ ghề, thay đổi tải trọng hoặc vào cua.
Khi bạc đạn bắt đầu thiếu mỡ, rỉ sét hoặc mòn bề mặt, chuyển động của gắp có thể không còn ổn định như ban đầu. Người sử dụng có thể cảm thấy phần đuôi xe lỏng hơn hoặc xuất hiện tiếng động bất thường từ khu vực phía sau.
Các dòng xe số và xe côn tay như Sirius, Exciter, Winner hay một số mẫu xe thể thao thường có gắp sau liên kết với khung thông qua trục gắp. Tại khu vực này, bạc đạn kim là một trong những dạng thường gặp.
Bạc đạn kim sử dụng những con lăn hình trụ nhỏ và dài. Cấu tạo này cho phép sản phẩm chịu tải hướng kính tương đối tốt trong khi kích thước hướng kính không quá lớn. Đây là đặc điểm phù hợp với những vị trí có không gian lắp đặt hạn chế như khu vực trục gắp.
Bạc đạn kim thường làm việc cùng trục, ống lót và ống chỉ gắp. Vì vậy, khi xuất hiện độ rơ, người sửa chữa không nên chỉ kiểm tra bạc đạn. Nếu trục hoặc ống lót đã bị mòn thì việc thay một bạc đạn mới chưa chắc giải quyết hoàn toàn tình trạng lỏng gắp.
Xe thường xuyên đi mưa, đường ngập hoặc môi trường nhiều bụi cũng khiến bạc đạn dễ bị nhiễm bẩn, mất mỡ và rỉ sét nhanh hơn.
Kết cấu cụm bánh sau của xe tay ga có nhiều khác biệt so với xe số và xe côn tay. Trên một số thiết kế, bạc đạn cầu được bố trí tại gắp phụ, cánh tay đòn hoặc những vị trí hỗ trợ trục bánh sau.
Các mã thuộc dãy 6201, 6202, 6203 hoặc 6303 là những kích thước bạc đạn cầu tương đối phổ biến trong xe máy và các thiết bị cơ khí. Tuy nhiên, không thể mặc định một mã cụ thể sẽ phù hợp với tất cả xe Air Blade, Vario, SH hay Click.
Đời xe, phiên bản động cơ và cách thiết kế cụm truyền động có thể làm thay đổi mã bạc đạn. Người dùng nên kiểm tra mã trên sản phẩm cũ hoặc đo đường kính trong, đường kính ngoài và chiều rộng trước khi mua.
Khi tham khảo các dòng skf vòng bi hoặc những thương hiệu khác, yếu tố quan trọng nhất vẫn là khả năng tương thích về kích thước và điều kiện làm việc tại vị trí lắp.
| Nhóm xe | Loại bạc đạn thường gặp | Vị trí tham khảo | Đặc điểm chính |
| Xe số | Bạc đạn kim | Khu vực trục gắp | Gọn, phù hợp tải hướng kính |
| Xe côn tay | Bạc đạn kim | Liên kết gắp và khung | Làm việc cùng trục và ống lót |
| Xe tay ga | Bạc đạn cầu | Gắp phụ hoặc cụm bánh sau | Hỗ trợ chuyển động ổn định |
| Một số cụm cơ khí | 6201, 6202, 6203, 6303 | Tùy thiết kế | Cần xác nhận mã trước khi thay |
Bạc đạn gắp thường xuyên chịu rung động, tải trọng, bụi và nước từ môi trường. Sau thời gian sử dụng, mỡ bôi trơn có thể suy giảm, bộ phận làm kín bị lão hóa hoặc bề mặt lăn xuất hiện hao mòn. Nhận biết sớm các dấu hiệu bất thường giúp người sử dụng xử lý trước khi cụm gắp phát sinh độ rơ lớn và ảnh hưởng đến khả năng vận hành.
Một trong những biểu hiện dễ cảm nhận là phần đuôi xe không còn chắc chắn như trước. Khi đi qua gờ giảm tốc, mặt đường xấu hoặc lúc vào cua, người điều khiển có thể cảm thấy bánh sau hơi dịch chuyển hoặc phần gắp không còn ổn định.
Nếu bạc đạn hoặc trục gắp bị mòn, khoảng hở giữa các chi tiết có thể tăng lên. Khi tải trọng thay đổi, gắp dịch chuyển nhiều hơn mức bình thường và tạo cảm giác xe thiếu chắc chắn.
Tuy nhiên, sàn lắc không phải lúc nào cũng do bạc đạn gắp. Lốp mòn, áp suất lốp không đúng, vành cong, giảm xóc yếu hoặc trục bánh có độ rơ cũng có thể tạo biểu hiện tương tự. Do đó, nên kiểm tra tổng thể cụm bánh sau trước khi xác định nguyên nhân.
Khi khe hở tại bạc đạn và các vị trí liên kết tăng lên, những chi tiết kim loại có thể va chạm khi gắp chuyển động. Người sử dụng có thể nghe thấy tiếng cộc cộc, lọc cọc hoặc tiếng kim loại tại phía sau xe, đặc biệt khi đi qua đoạn đường xấu.
Nếu tiếng động đi cùng cảm giác gắp lỏng hoặc phần đuôi rung nhiều hơn bình thường thì bạc đạn, trục và ống lót nên được kiểm tra sớm.
Trong trường hợp bạc đạn chỉ thiếu chất bôi trơn và bề mặt chưa bị tổn thương, việc vệ sinh và bổ sung mỡ phù hợp có thể cải thiện khả năng làm việc. Ngược lại, nếu bề mặt đã rỗ, xuất hiện rỉ nặng hoặc độ rơ lớn thì nên thay bạc đạn.
Hiện tượng tiếng ồn và rung cũng có thể gặp ở những vị trí sử dụng bạc đạn puly khi vòng bi đã hao mòn. Tuy nhiên, bạc đạn puly và bạc đạn gắp có điều kiện tải khác nhau nên cần xác định đúng vị trí trước khi lựa chọn sản phẩm.
Khi xe được kê chắc chắn, kỹ thuật viên có thể kiểm tra chuyển động ngang của khu vực gắp. Nếu gắp dịch chuyển sang hai bên rõ rệt thì bạc đạn, trục, ống lót và các điểm liên kết cần được kiểm tra.
Không nên chỉ dựa vào thao tác lắc bằng tay để khẳng định bạc đạn đã hỏng. Độ rơ đôi khi xuất hiện do trục mòn hoặc ống lót không còn đúng kích thước.
Sau khi tháo bạc đạn, một số dấu hiệu cho thấy sản phẩm đã xuống cấp gồm bề mặt bị rỉ, phần tử lăn chuyển động không đều, xuất hiện tiếng sạn, bề mặt đường lăn có vết rỗ hoặc bạc đạn có độ rơ rõ rệt.
| Biểu hiện | Nguyên nhân có thể gặp | Hướng kiểm tra |
| Đuôi xe sàn lắc | Bạc đạn hoặc trục gắp có độ rơ | Kiểm tra cụm gắp, lốp và giảm xóc |
| Tiếng cộc cộc | Khe hở tại vị trí liên kết lớn | Kiểm tra bạc đạn, trục và ống lót |
| Gắp rơ ngang | Bạc đạn hoặc chi tiết đi kèm bị mòn | Kiểm tra từng bộ phận |
| Chuyển động không trơn | Khô mỡ, rỉ hoặc hỏng đường lăn | Vệ sinh, đánh giá và thay nếu cần |
Khi mua bạc đạn gắp, thương hiệu chỉ là một trong những yếu tố cần quan tâm. Kích thước, mã sản phẩm, loại phần tử lăn, kiểu làm kín và tình trạng của các chi tiết đi kèm mới quyết định sản phẩm có phù hợp với vị trí cần thay hay không. Mặt bằng giá cũng có sự chênh lệch đáng kể giữa các thương hiệu và cấu hình sản phẩm.
Đối với bạc đạn cầu, ba kích thước cơ bản cần xác định gồm đường kính trong, đường kính ngoài và chiều rộng. Những mã nhìn gần giống nhau không có nghĩa là có thể sử dụng thay thế cho nhau.
Ví dụ, bạc đạn 6202 thường có kích thước tiêu chuẩn 15 x 35 x 11 mm, trong khi 6203 có kích thước 17 x 40 x 12 mm. Chỉ cần đường kính trong hoặc ngoài chênh lệch vài milimet thì sản phẩm đã không thể lắp đúng vị trí.
Với bạc đạn kim, việc kiểm tra trục và ống lót còn quan trọng hơn. Bề mặt trục bị xước, rỉ hoặc mòn thành rãnh sẽ khiến bạc đạn mới nhanh chóng phát sinh độ rơ.
Do đó, cách lựa chọn phù hợp là giữ lại bạc đạn cũ để đối chiếu mã hoặc đo chính xác kích thước trước khi đặt mua.
Mức giá bạc đạn gắp phụ thuộc nhiều vào kích thước, thương hiệu, kiểu phớt và nơi phân phối. Những mã vòng bi cầu kích thước nhỏ thường có giá từ vài chục nghìn đồng, trong khi bạc đạn kim hoặc sản phẩm đặc thù cho từng vị trí có thể có mức giá cao hơn.
Một số sản phẩm phổ thông có thể tham khảo theo khoảng giá dưới đây:
| Sản phẩm tham khảo | Loại sản phẩm | Khoảng giá tham khảo |
| SKF 6201 | Bạc đạn cầu phổ thông | Khoảng 40.000 đến 60.000 đồng |
| SKF 6202 | Bạc đạn cầu 15 x 35 x 11 mm | Khoảng 45.000 đến 65.000 đồng |
| SKF 6203 có phớt | Bạc đạn cầu 17 x 40 x 12 mm | Khoảng 70.000 đến 100.000 đồng |
| NSK 6202 | Bạc đạn cầu phổ thông | Khoảng 45.000 đến 80.000 đồng |
| NSK 6203 | Bạc đạn cầu phổ thông | Khoảng 60.000 đến 100.000 đồng |
| RBI 6201 | Bạc đạn cầu phổ thông | Khoảng 12.000 đến 20.000 đồng |
| RBI 6202 | Bạc đạn cầu phổ thông | Khoảng 15.000 đến 25.000 đồng |
| RBI 6203 | Bạc đạn cầu phổ thông | Khoảng 18.000 đến 30.000 đồng |
| Bạc đạn kim gắp phổ thông | Tùy kích thước và dòng xe | Khoảng 40.000 đến 150.000 đồng mỗi sản phẩm |
Các mức trên chỉ nên dùng để ước tính chi phí. Giá thực tế có thể thay đổi tùy thời điểm, nguồn hàng, phiên bản có phớt hay không có phớt, cấp khe hở và đơn vị bán. Người mua cũng cần lưu ý rằng cùng mang mã 6203 nhưng sản phẩm của hai thương hiệu hoặc hai kiểu làm kín khác nhau có thể có giá chênh lệch đáng kể.
Do khu vực gắp nằm gần mặt đường nên thường xuyên tiếp xúc với bụi, bùn và nước. Những bạc đạn có hệ thống làm kín phù hợp giúp hạn chế tạp chất đi vào bên trong và duy trì chất bôi trơn lâu hơn.
Các ký hiệu như 2RS, 2RSH hoặc LLU có thể được sử dụng để chỉ một số dạng làm kín tùy theo quy ước của từng hãng. Khi mua, người dùng nên đọc đầy đủ mã sản phẩm thay vì chỉ quan tâm đến bốn chữ số đầu tiên.
SKF là thương hiệu có nguồn gốc từ Thụy Điển với nhiều dòng vòng bi cho cơ khí, phương tiện và thiết bị công nghiệp. NSK, NTN và một số hãng Nhật Bản cũng cung cấp nhiều sản phẩm ở nhóm kích thước nhỏ. Các thương hiệu như RBI hoặc TPI tạo thêm lựa chọn cho những nhu cầu khác nhau về mức giá.
Không nên lựa chọn bạc đạn chỉ dựa trên giá thấp nhất. Đối với vị trí thường xuyên chịu tải và tiếp xúc nước, độ chính xác, khả năng làm kín và nguồn gốc sản phẩm có ảnh hưởng đáng kể đến thời gian sử dụng.
Trước khi lắp bạc đạn mới, vị trí lắp cần được làm sạch để loại bỏ bụi bẩn, mỡ cũ và rỉ sét. Đồng thời nên kiểm tra tình trạng trục, ống lót và bề mặt tiếp xúc.
Nếu trục đã bị mòn thành rãnh hoặc ống lót có độ rơ lớn, chỉ thay bạc đạn có thể không giải quyết triệt để vấn đề. Các chi tiết liên quan cần được sửa chữa hoặc thay thế khi cần thiết.
Khi lắp bạc đạn, lực ép phải tác động vào vị trí thích hợp. Việc dùng búa đóng mạnh trực tiếp có thể làm lực truyền qua bi hoặc con lăn, tạo vết hằn trên đường lăn và khiến vòng bi giảm tuổi thọ ngay từ khi mới lắp.
Đối với sản phẩm lắp chặt trên trục hoặc nằm sâu trong ổ, vam tháo vòng bi là dụng cụ hỗ trợ tạo lực kéo đồng đều, giúp việc tháo bạc đạn thuận tiện hơn và hạn chế làm hư hỏng các bề mặt xung quanh.
Sau khi lắp hoàn tất, cần kiểm tra lại độ rơ của gắp và khả năng chuyển động của toàn bộ cụm. Nếu xe thường xuyên đi đường bụi, ngập nước hoặc chở tải lớn, việc kiểm tra định kỳ sẽ giúp phát hiện sớm tình trạng thiếu mỡ, rỉ sét và hao mòn trước khi bạc đạn hư hỏng nặng.
Chuyên cung cấp vòng bi - bạc đạn, mỡ bôi trơn chính hãng giá tốt tại Việt Nam.
Hỗ trợ kỹ thuật 24/7
Đội ngũ kỹ sư của HT Sài Gòn sẵn sàng giải đáp mọi thắc mắc về lắp đặt và bảo trì vòng bi SKF.
DANH MỤC SẢN PHẨM
Yamaha Exciter 150 là mẫu xe côn tay phổ biến tại Việt Nam, vì vậy nhu cầu kiểm tra và thay thế bạc đạn bánh trước cũng khá thường gặp sau một thời gian sử dụng. Khi bánh trước xuất hiện tiếng rè, độ rơ hoặc quay không còn trơn,
Bạc đạn UCF là dạng gối đỡ vòng bi mặt bích vuông được sử dụng phổ biến trong nhiều hệ thống truyền động và máy móc công nghiệp. Cụm sản phẩm thường gồm vòng bi UC nằm bên trong vỏ gối dạng vuông, trên vỏ bố trí 4 lỗ để
Cảo vòng bi là dụng cụ cơ khí được sử dụng để tháo vòng bi, bánh răng, puly và nhiều chi tiết lắp chặt trên trục máy. Thay vì dùng búa, đục hoặc tác động lực trực tiếp lên chi tiết, cảo tạo lực kéo có kiểm soát, giúp quá
Bạc đạn puly là chi tiết cơ khí được sử dụng trong nhiều hệ thống truyền động bằng dây curoa, từ cụm nồi xe tay ga, lốc điều hòa ô tô cho đến motor, máy phát điện và máy móc công nghiệp. Tuy có kích thước không lớn, bạc đạn
SKF Authorized Distributor
Phương thức thanh toán
Phương thức thanh toán
© Bản quyền thuộc BẠC ĐẠN SKF – HT SÀI GÒN. ® All rights reserved – Vui lòng không sao chép nội dung khi không được sự đồng ý của chúng tôi.
BACDANSKF.COM – Đại lý ủy quyền vòng bi bạc đạn SKF chính hãng – SKF Authorized Distributor – Phân phối các sản phẩm SKF chính hãng tại Việt Nam.
Để tránh mua phải vòng bi SKF giả (fake) kém chất lượng. Cách tốt nhất để đảm bảo nguồn gốc của vòng bi SKF chính hãng là mua từ các đại lý ủy quyền của SKF | skf.com/genuine
